औषध फवारणीसाठी योग्य ब्लोअर कसा निवडावा माहिती आणि मार्गदर्शन
नमस्कार शेतकरी मित्रांनो,
अत्याधुनिक जगात शेती करत असताना शेतीतील उत्पादकता आणि कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी शेतकरी मित्र विविध उपकरणे वापरत असतात, व ते आज आवश्यक ही बनले आहे.
यामध्ये सर्वात महत्त्वाचे एक साधन म्हणजे औषध फवारणी ब्लोअर म्हणता येईल. कारण यापासून पीक संरक्षण कीड व्यवस्थापन आणि पिकांना खते व इतर रसायनिक घटक देण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावत असते.
बाजारात अनेक पर्याय उपलब्ध आहेत तर योग्य ब्लोअर कसा निवडावा व निवडताना कोणती काळजी घ्यावी याविषयी सर्व माहिती खाली आपण पाहणार आहोत.
Read : आत्ता ट्रैक्टर ही इलेक्ट्रिक | Sonalika Tiger electric Tractor 2023
Read : शक्तीमान स्प्रे बुम मशीन 50 एकरची फवारणी होईल एका दिवसात
- अॅग्रीकल्चर मिस्ट ब्लोअर्स, प्रकार आणि त्याचे फायदे
कृषी मिस्ट ब्लोअर, ज्यांना मिस्ट स्प्रेअर असेही म्हणतात, ही एक विशेष मशीन आहेत जी पिकांवर द्रव कीटकनाशके, तणनाशके, बुरशीनाशके आणि खते लागू करण्यासाठी वापरली जातात.
हे उपकरण बारीक धुके निर्माण करून किंवा फवारणी तयार करून कार्य करते. हे उपकरण अधिक कार्यक्षम आणि एकसमान फवारणी करते, ज्यामुळे कीटक, रोग नियंत्रण योग्य प्रकारे करता यईल.
- मिस्ट ब्लोअर्सचे प्रकार
अॅग्रीकल्चर मिस्ट ब्लोअर्सचे महत्वाचे दोन प्रकार आहेत:
1) इंजिनवर चालणारे मिस्ट ब्लोअर
इंजिन वर चालणारे ब्लोअर हे पूर्वीपासून शेतकरी मित्र आपल्या शेतीमध्ये वापरत आहे. हे ब्लोअर त्यांच्या स्वतःच्या ऊर्जा स्त्रोतावर वर म्हणजे पेट्रोल किंवा इलेक्ट्रिकल मोटर च्या साह्याने चालवले जातात. व अशा प्रकारचे ब्लोअर हे आकाराने छोटे ही असतात.
तर सध्या बाजारात बॅटरीच्या साह्याने ही चालणारे ब्लोअर उपलब्ध आहेत.
2) ट्रॅक्टर-माउंट केलेले मिस्ट ब्लोअर
दुसरीकडे ब्लोअर चालवण्यासाठी ट्रॅक्टरचा वापर केला जातो अशा पद्धतीला पावर टेकऑफ प्रणाली PTO असेही म्हणतात. हे ब्लोअर आकाराने मोठे असतात व ट्रॅक्टरला माउंट किंवा जोडलेली असतात.
अशा ब्लोअर मध्ये औषधाची टाकी ही पाचशे ते सहाशे लिटरचे असते व मोठ्या क्षेत्रासाठी अशा ब्लोअरचा वापर केला जाऊ शकतो ज्यामुळे औषध फवारणी करणे कार्यक्षम व कमी वेळात साध्य केले जाऊ शकते.
- मिस्ट ब्लोअर्स वापरण्याचे फायदे
अत्याधुनिक ब्लोअर्स पारंपारिक फवारणी पद्धतीपेक्षा अनेक वेगवेगळे फायदे देतात, ज्यामुळे ते शेतकरी वर्गामध्ये अल्पावधीतच लोकप्रिय झालेले दिसतात.
1) एक समान फवारणी
अशा ब्लोअर्स द्वारे उत्पादन केल्या जाणाऱ्या बारीक धुके किंवा फवारा पद्धतीमुळे संपूर्ण पिकावर औषधाचे एक समान वितरण केले जाऊ शकते. त्यामुळे औषधाची मात्रा ही कमी लागते व औषधाची परिणामकता वाढते याचा पिकाच्या उत्पादनावर ही परिणाम दिसून येते.
2) वेळ आणि मजुरांची बचत
सध्याच्या काळात शेतीसाठी मजूर मिळणे खूपच अवघड झाले आहे. वातावरणात मोठ्या प्रमाणात बदल होत असतात, त्यामुळे औषध फवारणी कमी वेळात करणे महत्त्वाचे असते.
अशावेळी अशी ब्लोअर्स मोठ्या क्षेत्रावर औषध फवारणी करण्यासाठी उपयोगी पडतात व कमी वेळात जास्त काम करता येते. मजुरीच्या खर्चात ही बचत होते.
तसेच अशा ब्लोअर्स द्वारे निर्माण होणारे फवारे हे खूपच शक्तीशाली असतात त्यामुळे ते पिकाच्या प्रत्येक पानावर किंवा फळाच्या प्रत्येक भागावर आजपर्यंत जाऊन बसतात त्यामुळे पिकामध्ये लपलेल्या कीटक व रोगजन्य घटकांना यापासून लक्ष केले जाऊ शकते.
3) आर्थिक दृष्ट्या किफायतशीर
अशा ब्लोअर्स साठी सुरुवातीला थोडीशी गुंतवणूक करावी लागते, पण अशा वापरामुळे आपल्याला कमी औषधाची गरज पडते. तसेच दीर्घकालीन पाहता या ब्लोअर्स वापरामुळे खर्चात मोठी बचत होताना दिसून येते.
- तुमचे कृषी क्षेत्र व गरजांचे मूल्यमापन करा
1) शेतीचे क्षेत्र व आकार
तुम्हाला आवश्यक असलेला ब्लोअर निवडण्यापूर्वी आपणास शेतीचे क्षेत्र व तिचा आकार पाहणे महत्त्वाचे आहे तसेच आपण शेतामध्ये कोणत्या प्रकारचे पीक घेतो याचे पण महत्त्व आहे.
जर आपल्या शेतामध्ये वार्षिक पद्धतीची पिके घेतली जातात किंवा शेतीचे क्षेत्र हे मोठे असल्यास आपण हे क्षेत्र कव्हर करण्यासाठी अधिक चांगल्या पद्धतीचा ब्लोअर घेऊ शकता
त्याचप्रमाणे जर तुमच्याकडे अनियमित प्रकारचे पीक असल्यास व शेतीचे क्षेत्र कमी असल्यास तुम्ही मध्यम आकारचा ब्लोअर ला प्राधान्य देऊ शकता.
2) कीड आणि रोग तीव्रता
तुमच्या शेतावरील कीड आणि रोगांच्या प्रादुर्भावची तीव्रता मिस्ट ब्लोअरच्या निवडीवर परिणाम करेल.
जास्त कीड किंवा रोगाचा प्रादुर्भाव असलेल्या शेतांसाठी, लक्ष्यित अनुप्रयोगासाठी अधिक चांगल्या प्रवेश क्षमतेसह मिस्ट ब्लोअर निवडणे आणि समायोज्य नोजल निवडणे महत्वाचे असू शकते.
- ब्लोअर्स खरेदी करत असताना खालील घटक विचारात घ्यावे.
1) उर्जा स्त्रोत: इंजिन किंवा ट्रॅक्टर
इंजिनवर चालणाऱ्या मिस्ट ब्लोअरची निवड करायची की ट्रॅक्टर-माऊंट केलेली निवड हा तुम्हाला घ्यायचा आहे. इंजिनवर चालणारी युनिट्स अधिक लवचिकता देतात कारण ती ट्रॅक्टरवर अवलंबून नसतात. ते सहजपणे वेगवेगळ्या क्षेत्रात नेले जाऊ शकतात आणि विविध प्रयोगांसाठी वापरले जाऊ शकतात.
दुसरीकडे, ट्रॅक्टर-माउंट केलेले मिस्ट ब्लोअर्स, वेगळ्या उर्जा स्त्रोताची आवश्यकता नसण्याची सोय देतात आणि ट्रॅक्टरच्या विद्यमान शक्तीचा वापर करतात.
दुसरीकडे, ट्रॅक्टर-माउंट केलेले ब्लोअर्स ना वेगळ्या उर्जा स्त्रोताची गरज नसते. ते ट्रॅक्टरच्या विद्यमान शक्तीचा वापर करतात व अशा ब्लॉवरच्या माध्यमातून मोठे क्षेत्र लवकरात लवकर कव्हर करता येते.
2) हवेची प्रवाह क्षमता आणि वेग
हवेची प्रवाह क्षमता आणि वेग याचा त्याच्या कार्यक्षम ते वर परिणाम दिसत असतो. उच्च प्रवाह आणि वेग असल्यास मोठे क्षेत्र लवकरच लवकर कव्हर करता येते.
हवेचा दाब जास्त असल्यास ब्लोअर्स मधून बाहेर पडणारे औषधे ही धुके स्वरूपात बाहेर पडून पिकाच्या पानावर व फळावर योग्य लक्षा पर्यंत पोचवणे सोपे जाते.
3) टाकीची क्षमता
टाकीची क्षमता ठरवणे खूप महत्त्वाचे आहे कारण तुम्ही एकदा टाकी भरल्यानंतर त्याद्वारे किती क्षेत्र कव्हर करता हे पहाणे महत्त्वाचे आहे.
त्यासाठी योग्य टाकीचा आकार निवडावा जेणेकरून औषधाची टाकी पुन्हा पुन्हा भरावी लागणार नाही. किंवा औषध तयार करण्याची गरज पुन्हा पुन्हा पडणार नाही.
जर तुमच्या शेतीचा आकार मध्यम असेल तर टाकी ही मध्यम आकाराची घ्यावी जेणेकरून ब्लोअरच्या वजनात वाढ होत नाही.
4) साहित्य आणि बिल्ड गुणवत्ता
मजबूत बांधकाम आणि उच्च-गुणवत्तेच्या सामग्रीसह मिस्ट ब्लोअरमध्ये गुंतवणूक केल्याने दीर्घायुष्य आणि विश्वासार्ह कामगिरी सुनिश्चित होते. त्यांच्या टिकाऊपणाचे मूल्यांकन करण्यासाठी टाकी, पंखा आणि फ्रेम यासारख्या घटकांकडे लक्ष द्या.
5) प्रतिष्ठित ब्रँड आणि ग्राहकांची पसंत
कृषी उद्योगात चांगली प्रतिष्ठा असलेला विश्वासार्ह ब्रँड निवडणे आवश्यक आहे. विविध ब्रँड आणि त्यांच्या मॉडेल्सवर सखोल संशोधन करा. त्यांचा ट्रॅक रेकॉर्ड, ग्राहकांचा अभिप्राय आणि ते किती काळ बाजारात आहेत यासारख्या घटकांचा विचार करा.
मजबूत उपस्थिती आणि सकारात्मक पुनरावलोकने असलेले ब्रँड अनेकदा ग्राहकांचे समाधान आणि उत्पादनाची विश्वासार्हता दर्शवतात.
6) देखभाल आणि सेवा
तुमचे मिस्ट ब्लोअर कार्यक्षमतेने चालू ठेवण्यासाठी नियमित देखभाल करणे आवश्यक आहे. सहज प्रवेश करण्यायोग्य भाग आणि वापरकर्त्यासाठी अनुकूल डिझाइन असलेल्या मॉडेल्सचा विचार करा जे देखभाल कार्ये आणि खर्च कमी करतात.
तसेच, तुम्ही निवडलेल्या मॉडेलसाठी तुम्हाला सुटे भाग आणि विश्वसनीय सेवा समर्थन मिळू शकेल याची खात्री करा.
6) बजेट विचार
कोणतीही खरेदी करताना किमतीचा विचार करणे स्वाभाविक असले तरी, कमी किमतीसाठी गुणवत्तेशी तडजोड न करणे महत्त्वाचे आहे. तथापि, बजेट आणि वैशिष्ट्यांमध्ये योग्य संतुलन शोधणे महत्वाचे आहे.
- ब्लोअर वापरण्यासाठी व्यावहारिक टिप्स
1) योग्य कॅलिब्रेशन आणि मिक्सिंग
अचूक रासायनिक वापर सुनिश्चित करण्यासाठी मिस्ट ब्लोअर कॅलिब्रेट करण्यासाठी निर्मात्याच्या मार्गदर्शक तत्त्वांचे अनुसरण करा.
चुकीच्या कॅलिब्रेशनमुळे उपचारांच्या परिणामकारकतेवर परिणाम होऊन जास्त किंवा कमी अर्ज होऊ शकतात.
2) हवामान आणि पर्यावरणीय परिस्थिती
रासायनिक प्रवाह टाळण्यासाठी आणि रसायने लक्ष्यावर राहतील याची खात्री करण्यासाठी धुके उडण्यासाठी योग्य हवामान निवडा. वाऱ्याचे दिवस टाळा. आणि अति तापमान किंवा जास्त आर्द्रता असताना रसायने वापरताना सावधगिरी बाळगा.
3) देखभाल आणि स्टोरेज
क्लोग्स टाळण्यासाठी आणि सुरळीत ऑपरेशन सुनिश्चित करण्यासाठी आपले मिस्ट ब्लोअर नियमितपणे स्वच्छ आणि राखून ठेवा.
ऑफ-सीझन दरम्यान उपकरणांचे नुकसान होण्यापासून संरक्षण करण्यासाठी आणि त्याचे आयुष्य वाढवण्यासाठी योग्यरित्या साठवा.
Read : शेती सोबत हे व्यवसाय अगदी कमी खर्चात सुरू करा आणि आर्थिक नफा मिळवा.
योग्य मिस्ट ब्लोअर निवडणे हा एक महत्त्वाचा निर्णय आहे, जो तुमच्या शेतीच्या उत्पादकतेवर आणि पीक संरक्षणाच्या प्रयत्नांवर लक्षणीय परिणाम करू शकतो.
तुमच्या विशिष्ट गरजा समजून घेऊन, विविध मॉडेल्सची वैशिष्ट्ये आणि क्षमतांचे मूल्यांकन करून आणि सुरक्षितता, ब्रँड प्रतिष्ठा आणि बजेट यांचा विचार करून, तुम्ही चांगली माहिती देऊन निवड करू शकता.
शेवटी, योग्य ब्लोअरमध्ये गुंतवणूक करणे ही तुमच्या शेतीच्या भविष्यातील गुंतवणूक आहे. शंका असेल तेव्हा ज्यांना मिस्ट ब्लोअरचा अनुभव आहे,अशा तज्ञ किंवा सहकारी शेतकऱ्यांचा सल्ला घ्या.
योग्य उपकरणांसह, तुम्ही तुमचे पीक संरक्षणाचे प्रयत्न वाढवू शकता, उत्पादकता वाढवू शकता आणि पुढील काही वर्षांसाठी तुमच्या शेतीच्या शाश्वत वाढीसाठी योगदान देऊ शकता.
